TỪ 01/07/2026: 5 THAY ĐỔI PHÁP LÝ DOANH NGHIỆP XUẤT NHẬP KHẨU CẦN CẬP NHẬT NGAY

Từ ngày 01/07/2026, nhiều quy định pháp lý mới chính thức có hiệu lực, tác động trực tiếp đến hoạt động khai báo hải quan, thuế xuất nhập khẩu, logistics và quản lý chuỗi cung ứng của doanh nghiệp.

Đối với các doanh nghiệp FDI cũng như doanh nghiệp thường xuyên thực hiện hoạt động xuất nhập khẩu, việc cập nhật sớm các thay đổi này không chỉ giúp đảm bảo tuân thủ quy định mà còn hạn chế rủi ro phát sinh trong quá trình thông quan, kiểm tra sau thông quan và quản trị chi phí logistics.

Để giúp doanh nghiệp theo dõi nhanh những điểm thay đổi quan trọng nhất, THT Cargo Logistics đã tổng hợp các quy định nổi bật có hiệu lực từ ngày 01/07/2026 trong một tài liệu ngắn gọn, dễ tra cứu.

5 thay đổi doanh nghiệp cần ưu tiên cập nhật

1. Mã cơ quan Hải quan cũ chính thức ngừng sử dụng

Từ ngày 01/07/2026, các tờ khai phát sinh phải sử dụng mã cơ quan Hải quan mới. Những mã cũ sẽ không còn được hệ thống chấp nhận.

Điều này đồng nghĩa với việc doanh nghiệp cần cập nhật ngay phần mềm khai báo Hải quan (VNACCS hoặc phần mềm nội bộ), đồng thời kiểm tra lại toàn bộ thông tin liên quan đến Chi cục Hải quan, cửa khẩu, nộp thuế, hoàn thuế và bảo lãnh.

Việc chậm cập nhật có thể khiến tờ khai không được tiếp nhận hoặc phát sinh sai sót trong quá trình khai báo.

2. Mức xử phạt vi phạm Hải quan được siết chặt hơn

Nghị định 169/2026/NĐ-CP thay thế Nghị định 128/2020/NĐ-CP với nhiều quy định mới về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực Hải quan.

Các nội dung được kiểm soát chặt hơn bao gồm:

• Khai sai mã HS.
• Khai sai trị giá.
• Khai sai xuất xứ.
• Chậm nộp hồ sơ.
• Chậm nộp thuế.
• Vi phạm khai báo điện tử.

Đáng chú ý, quy định mới cho phép xử phạt vi phạm trên môi trường điện tử, tạo nền tảng cho việc giám sát và xử lý tự động trong hoạt động Hải quan.

3. Luật Quản lý thuế chuyển sang quản lý theo rủi ro

Luật Quản lý thuế 2025 đánh dấu sự chuyển đổi từ phương thức quản lý thủ công sang mô hình quản lý dựa trên dữ liệu và mức độ tuân thủ của doanh nghiệp.

Điều này đồng nghĩa với việc chất lượng dữ liệu khai báo ngày càng trở nên quan trọng. Những doanh nghiệp có hồ sơ minh bạch, dữ liệu đồng bộ và lịch sử tuân thủ tốt sẽ có nhiều thuận lợi hơn trong quá trình quản lý thuế.

Ngược lại, những sai lệch trong dữ liệu hoặc hồ sơ không nhất quán có thể làm tăng nguy cơ bị kiểm tra hoặc thanh tra.

4. Miễn 100% phí hạ tầng cảng biển TP.HCM trong 3 năm

Một trong những chính sách tích cực nhất đối với cộng đồng doanh nghiệp là việc TP.HCM miễn toàn bộ phí sử dụng hạ tầng cảng biển trong thời gian ba năm.

Chính sách được áp dụng trực tiếp tại khâu thu phí đối với nhiều loại hình hàng hóa xuất nhập khẩu qua hệ thống cảng biển TP.HCM.

Doanh nghiệp không cần thực hiện thủ tục đăng ký riêng nhưng nên cập nhật lại kế hoạch chi phí logistics để tận dụng chính sách này trong giai đoạn 2026–2029.

5. Hồ sơ truy xuất nguồn gốc và chất lượng hàng hóa được yêu cầu chặt chẽ hơn

Các quy định mới liên quan đến truy xuất nguồn gốc, nhãn điện tử và chất lượng hàng hóa yêu cầu doanh nghiệp chuẩn bị đầy đủ hơn bộ hồ sơ nhập khẩu.

Đối với nhiều nhóm hàng, doanh nghiệp cần chủ động chuẩn bị:

• Mã HS.
• Catalogue.
• Hồ sơ kỹ thuật.
• Chứng nhận hợp quy.
• Chứng thư thử nghiệm.
• Thông tin truy xuất nguồn gốc.

Việc chuẩn bị đầy đủ ngay từ đầu sẽ giúp hạn chế phát sinh thời gian bổ sung hồ sơ trong quá trình thông quan.

Doanh nghiệp cần chuẩn bị gì từ bây giờ?

Trong bối cảnh các cơ quan quản lý tiếp tục đẩy mạnh chuyển đổi số và quản lý theo rủi ro, doanh nghiệp nên chủ động:

Việc chủ động cập nhật ngay từ đầu sẽ giúp doanh nghiệp giảm thiểu rủi ro bị xử phạt, hạn chế phát sinh chi phí và đảm bảo hoạt động logistics diễn ra liên tục trong bối cảnh hệ thống pháp lý ngày càng được số hóa và quản lý chặt chẽ hơn.